Amapholisa
Amapholisa kubabantu bomthetho abasebenza ukulwisana nobugebengu obukhona emphakathini esihlala kiwo. Amapholisa weSewula Afrika agcoka ijinifomu ehlaza kwesibhakabhaka.[1]
Umsebenzi wamapholisa
[edit | hlela umthombo]Akubopha iingebengu
[edit | hlela umthombo]
Amapholisa asebenza ukubopha iingebengu ngokuhluhlukana kwazo. Lokha nakungenzeka bona kunomuntu akghona ongena emzini yabantu nofana eentolo ebe izinto ubizelwa amapholisa ukuthi azomthatha ayomvalela ejele nezinye imbotjhwa. Amanye amapholisa asebenza ukugadangisa imino ukuthi kuyokuhlolwa bona ukuthi umuntu akanawo amacala esele awenzile enarheni aphila kiyo[2]. Amapholisa asebenza imisebenzi eminengi ezintweni eziphathelene nokuqinisa umthetho enarheni le.
Ukuphenya
[edit | hlela umthombo]Abanye basebenza ngokuthi lokha nangabe kunomlandu owenzekileko emphakathini begodu akwaziwa bonyana wenziwe ngubani, amapholisa la ayaphenya akahambe afuna abantu abanga basolwa ekwenzini umlando loyo. Bayaphenyisisa bekufuke lapho bathola khona isigebengu leso. Amapholisa lokha nakenza irhubhulula athatha amagadango amanengi ukukwenza ukuthi bakghone ukuthi bahlanganise ubufakazi ababutlhogako nokuthi bararulule abamacala alethiweko. Lokho bakweza ngokuthi baye endaweni lapho kwenzeke khona umlando batjhege ukuthi bathola ini engabarheleba ukuthola iinlelesi, babuze abofakazi imibuzo, bese bakhe iqala phezulu kwabasolwa.[3] Nabathole ubufakakzi obaneleko bangabopha abasolwa.
Ukubhalela abantu ama-afidavidi nokuqinisekisa amaphepha
[edit | hlela umthombo]Amanye amapholisa ahlala esitetjhini bese agcwalisele abantu amafidivi ngokwendlela abafuna ngayo. Okhunye baqinisekisa amaphepha akopiweko ngokuwamadanisa nalawo weqiniso bese bawabethe isitempu esitjhoko bona amaphepha akopiweko la ngewiqiniso. Ukuqinisekisa amaphepha kukulokha umuntu athathe iphela elisithombe salelo eliliqiniso alise emapholiseni bonyana liyokugadangiswa istempu semapholiseni esiqinisekisa bonyana iphela leli ngeleqiniso alisilo lokuzenzela. Amapholisa asebenza ukuqinisekisa amaphepha, loho akwenzela bonyana akghone ukuthi aveze aqinisekise bonyana kumaphepha weqiniso angakenziwa ngobutsosti.[4]i-fidavidi kumamezwi wokufunga atlolwe phasi asetjenziswa ukusela into etjhiweko ebantwini bomthetho. Kuyinto engenziwa mapholisa ukuthi bakghone ukuthi bakghone ukuthi bathole ilungelo lokuthi bayoku zuma enzini ingto abayifunako, ingenzelwa nezinye godu iinzathu
Iindima edlalwa ampholisa emphakathini
[edit | hlela umthombo]Amapholisa adlala indima ekulu emphakathini esiphila kiwo ngombana asenza sisizwe sivikelekile emphakathini esiphila kiwo. Abanye abantu bayabulisa ubulelesi ngesibanga sokuthi basaba amapholisa angabafaka ejele lokha nabalelesileko.[5] Uyarhelabha nokuthi abathu bakghone ukuthola ubulungiswa lokha nangebe betjelwe izinto nofana nangabe abantu babulawele ilunga labo lomndeni libulawe mumuntu ebangamaziko. Amapholisa ayarhelebha ukuthi umuntu loyo atholakale bese ayobotjhwa.
Iinkomba
[edit | hlela umthombo]- ↑ POLICE | English meaning - Cambridge Dictionary
- ↑ Telep, C.W. and Weisburd, D., 2012. What is known about the effectiveness of police practices in reducing crime and disorder?. Police quarterly, 15(4), pp.331-357.
- ↑ Smith, J. and Horne, J.S., 2024. The processing of forensic investigative leads in criminal investigations conducted by the South African police service. JH Smith & JS Horne, pp.284-303.
- ↑ Marković, D.M., 2021. The role and importance of border police in detecting forged documents. Nauka idruštvo, 8(1), pp.212-227.
- ↑ Cain, M.E., 2015. Society and the Policeman's Role. Routledge.