Umsebenzisi:ThokozaniSlaki/Page 1
Page 1: Draft space 1.

Ungubani igama lakho? Your surname is actually your first name. (Isifundo sokuthoma)
Imvelo yegama lomuntu.
[edit | hlela umthombo]Isithambo sesokana sikhamba nesibongo. Isibongo kuligama lomuntu lamambala begodu lokuthoma (first name).
Umntwana oduna oliNdebele ubelethwa egameni lakhe lokuthoma (isibongo e.g Mabhena), aphiwe igama lesibili ekungileli abikwa ngalo ebeZimini nabathokoza bona baphiwe umntwana (e.g Sibusiso). Nakakhulako abaMsegwabo (uMsegwabo akusi msana ongakaweli kodwana msana oyokuwela) uphiwa igama lesithathu (e.g Thungela), bese nakagwabako angena esigabengi sokuba lisokana aphiwe igama lakhe lesine (e.g Maduma) bese uthi angathatha kukhithizwe woke amagama laye bese abizwe ngegama lakhe lokuthoma okusibongo (e.g Mabhena)
Umsana usingathwa beZimu bakhe asese lincele (isana) kuthi lokha nakayokuwela boke abeZimu bakhe bayatjhida kuye, asale anganabo abeZimu. UZimakhe omutjha oyokuba naye ipilwakhe yoke umthola ngemphadwini, kungakho kuneNtanga. Nakutjalwa intangetjha kulapho kuvuka khona abeZimu beNtanga leyo ababa beZimu bomlisa. [1] Ukhamba anganaZimu, abuye anoZimu (e.g Nangabe iNtanga etjalwako Maphogo, iQhegu lekhabo eliyiPhogo kuvuka lona). INtanga, isithambo nesibongo zibuya ethambeni linye ledlozi. Akukghonakali ukuthi ungasebenzisa isibongo seKhenemkhulu (Mahlangu) ngombana ukhulele khona unguMasalekhaya bese nawuwelako uthathe isithambo sekhenu sakwaMabhena bese ubuye uzokwakha umuzi ngesibongo se-Step father ngombana nakhu ummakho usale waba netjhudu lomendo nawuqeda ukuwela.
Banengi abantwana abasebenzisa amagamabo (isibongo) ngokungasisemthethweni nofana abathwese iinthambo ekungasizo zamagamabo.
Umntwana wawiselwa boMalume, wathola isithambo sekhabomkhulu akusakghonakali bona angabuye athathe igama likababakhe (isibongo sekhabo). Gamare ubabakhe abuye athi uyamfuna, akasanalo ilungelo lokumnikela isibongo – udliwe umntwana.
Abantu abanengi bagulwisa kukuthi baphumela emaKhabomkhulu nabayokuwela bese nabahlabako bahlabela emakhabo nofana bathatha iinthambo zemakhabo kube baphumele emakhabomkhulu. Abantu bagulwisa kukuthi bawiselwa boMalume bese nakufanele bathathe bathathiswa ngesibongo engazange sabagwabisa. Abantu babiza iimbongo zemakhabo ezange zabagwabisa. Umbuzo uthi unguMasalekhaya nofana ungeweenthimbeni? Akukghonakali bona uthathe koke ukuphethele kwangathi uNtuli unguSithole.
Umraro ohlangahlanganisa ipilwakho kukuthi uthwele iinthunzi zamaQhegu amabili ngombana wathi uphethelwa kwathathwa ngapha nangapha wanikelwa, iinkunzi ezimbili azihlali esibayeni esisodwa. Ungubani wena igama lakho? Igamelo likhambo nesithambo sakho na? Igamelo nguZimu owakugwabisa na? Nasi indaba irara ibandla – abantu baya eenyangeni bathi baloyiwe kanti bathwele kumbi, ngizokugcina la namhlanjesi kuthi ngelanga elizako ngizoyithatha ngale nawusikazi soloko ngikubuza igama lakho.
Imithombolwazi
[edit | hlela umthombo]- ↑ Azevêdo, E.S., 2023. The meaning of names and family names as a tracer of cultural values. Aspects of Language: Studies in Honour of Mario Alinei, Volume II: Theoretical and Applied Semantics: Papers Presented to Mario Alinei by His Friends, Colleagues and Former Students on the Occasion of His 60-th Birthday, 2, p.17.